መሰላት ቈልዑ

ኣብ ዳርጋ ኩለን ሃገራት ንህጻናትን መንእሰያትን ዚከላኸል ሕጊ ወይ መምርሒታት ኣሎ። ኣብ ሽወደን ቆልዑን መንእሰያትን ብኣህጉራውን ብሃገራውን ሕግታት ዑቕባ ይረኽቡ። ሽወደን ነቲ ንህጻናት ኣንጻር ምፍርራህን ዓመጽን ዚቃለስ ሕጊ ብዕቱብ መገዲ እያ እትርእዮ። መታን ቆልዑን መንእሰያትን ብጽቡቕ ኪዓብዩ፡ መንግስትን ኮምዩናትን ዓቢ ጻዕሪ እየን ዝገብራ።​

ውዕል ቈልዑ (Barnkonventionen)

ሽወደን ንውዕል ቈልዑ ሕቡራት ሃገራት ፈሪማትሉ‘ያ። ውዕል ኪበሃል ከሎ ብዙሓት ሃገራት ዝተሰማምዓሉ መምርሒ ማለት‘ዩ። ኣብ ውዕል ቈልዑ ንሰብኣውያን መሰላት ቈልዑ ዘውሕሱ መምርሕታት ኣለዉ።

ሽወደን ነቲ ውዕል ስለ ዝፈረመትሉ እዞም ኣብዛ ሃገር ንዘለዉ ቘልዑን መንእሰያትን ዚምልከቱ መምርሕታት ከነኽብር ቃል ኣቲና ኣለና። እቲ ውዕል፡ ዓንቀጽ ዚበሃሉ መምርሕታት ዝሓዘ‘ዩ። ኣብ ውዕል ቈልዑ 54 ዓናቕጽ ኣለዉ።

ህጻናት ካብ ኣድልዎ ኪሕለዉ ይግባእ
ስእሊ: Colourbox

ካብቶም ኣዝዮም ኣገደስቲ ንምጥቃስ፣

  • ቆልዑ ካብ ኣድልዎ ኪሕለዉ ኣለዎም። ካብ ካልኦት ብዝሓመቐ ኣገባብ ኪተሓዙ የብሎምን።
  • ፖሊቲከኛታት: ትካላት መንግስትን ኣብያተ ፍርድን ኣብ ኵሉ ውሳነታቶም ንረብሓ ቈልዑ ኵሉሳዕ ኪሓስቡ ኣለዎም።
  • ወለዲ ንደቆም ምስ ዕድመኦምን ብስለቶም ብዝሰማማዕ ኣገባብ ከዕብይዎም ኣለዎም።
  • ቈልዑ ብህይወት ኪነብሩን ኪምዕብሉን መሰል ኣለዎም። እዚ ማለት ከኣ: እታ ሃገር ቈልዑ ብሰንኪ ውግእ ወይ ሕማም ከይሞቱ ክትሕልዎም ኣለዋ ማለት‘ዩ። መሰል ምዕባለ ማለት ቈልዑ ጽቡቕ ቍልዕነት ኬሕልፉ መሰል ኣለዎም ማለት‘ዩ።
  • ቈልዑ ዝመሰሎም ኪዛረቡን ኪስምዑን ኣለዎም። መንግስታውያን ትካላትን ኣብያተፍርድን ቈልዑ እንታይ ከም ዚደልዩ ኪሓትዎም ኣለዎም።
  • ቈልዑ መሰል ብሕታዊ ህይወት ኣለዎም። ንኣብነት ቈልዑ ኣብ ዲያሪ ወይ ኣብ ደብዳበ ዚጽሕፍዎ ወለዶም ከይነብዎ።
  • ቈልዑ ኣብ ገዛ ካብ ዓመጽ ኪሕለዉ መሰል ኣለዎም። ካብቶም ዝዕምጹን ብሕማቕ ኣተሓሕዛ ዚሕዙን ወለዲ ወይ ኣባጽሕ ኪሕለዉ ይግባእ።

ኣብያተትምህርቲ ሽወደን ነቲ ናይ ቆልዑ ውዕል መምርሒታት ከም መሰረት ብምውሳድ ብዙሕ እየን ዝሰርሓ። ኣብቲ መርበብ ኢንተርነት www.barnkonventionen.se ብዛዕባ መሰላት ቆልዑ ብተወሳኺ ከተንብብ ትኽእል።

መሰል ቈልዑ ኣብ ማሕበረሰብ (Barnens rätt i samhället – BRIS)

ብሪስ (Bris)፡ ንጸገም ዘለዎም ወይ ኣብ ናይ ሓደጋ-ኩነት ዘለዉ ቈልዑ ዝሕግዝ ውድብ ወይ ማሕበር እዩ። ናብቲ ናይ ብሪስ ናይ ኣገልግሎት መስመር ተሌፎን ማለት 116 111 ምድዋል ካብ ክፍሊት ናጻ‘ዩ። ኩሎም ዕድመኦም ልዕሊ 18 ዓመት ዝኾኑ ናብ ብሪስ ደዊሎም ምስ ሓደ በጽሒ ዝኾነ ሰብ ብዛዕባ ዝኾነ ጕዳይ ኪዛረቡ ይኽእሉ‘ዮም።

ብሪስ እቲ ተለፎን ካበይ ይመጽእ ከም ዘሎ ኣይፈልጥን እዩ። ናብ ብሪስ ከም ዝተደወለ እቲ ቍጽሪ ስልኪ ኣብ መኽፈሊ ሕሳብ ስልኪ ኣይረአን’ዩ።

ብሪስ ነቶም ብዛዕባ ቈልዑ ዚሻቐሉ ኣባጽሕ‘ውን ይሕግዝ‘ዩ። ናብ ብሪስ ስልኪ-ኣባጽሕ (vuxentelefon): ቍ. ስ. 077-150 50 50 ኣባጽሕ ኪድውሉ ይኽእሉ‘ዮም። ተወሳኺ ሓበሬታ ኣብ ኢንተርነት www.bris.se ኣሎ።

 

< ናብቲ ዝሓለፈ ገጽ

ናብቲ ዚቕጽል ገጽ >

ናብቲ መውጽእ ኣርእስቲ ተመለስ

ኣብቲ informationsverige.se ኩኪስ ኢና እንጥቀም፡ ንሱ ድማ ንኣኻ ዝበለጸ ናይ ምጥቃም ተመክሮ ይህበካ። ኣብቲ ኢንተርነት ቀጺልካ ብምንስፋፍ ወይ ሰርፍ ብምግባር ንኩኪስ ትቕበሎ።

ብዛዕባ ኩኪስ ዝያዳ ኣንብብ