ምክልኻል ኣድልዎ

ንኣድልዎ ምክልኻል ሰብኣዊ መሰል እዩ። ኣድልዎ ማለት ገለ ሰባት ወይ ጉጅለታት ካብ ካልኦት ብዝተሓተ መገዲ ይረኣዩ ማለት እዩ። ኣዚ ድማ ወንጀል ዝኾነ ኣንጻር ሰብኣዊ መሰላት እዩ።​

ወኪል ማዕርነት (Diskrimineringsombudsmannen)

ወኪል ማዕርነት (Diskrimineringsombudsmannen, DO): ንመሰላትን ዕድላትን ኵላቶም ሰባት ዚሰርሕ መንግስታዊ ትካል‘ዩ።ንሱ ንሕጊ ኣድልዎ ኣብ ግብሪ ኬውዕል ኣለዎ።

ብሕጊ ኣድልዎ፡ ሓደ ትካል ወይ ውድብ ንገለ ሰባት ብመሰረት ጾታን ጾታዊ ዝንባሌን ወይ ጾታዊ ርእይቶ ሃይማኖት ወይ እምነት፡ ዕድመ ዓሌት ስንክልና ወይ ጾታዊ መርገጺ ካብ ካልኦት ኣትሒቱ ክርእይ ኣይግባእን።

ቦታታት ስራሕን ኣብያተ ትምህርትን ግድን ናይ ጸረ-ኣድልዎ መደብ ኪህልዎም ኣለዎም። እንተደኣ ኣድልዎ ኣጋጢሙካ ምስ ወኪል ማዕርነት (DO) ርክብ ክትገብር ትኽእል ኢኻ። ተወሳኺ ሓበሬታ ኣብ መርበብ ኢንተርነት ወኪል ማዕርነት (DO) www.do.se ኣለካ።

ኣብ ሽወደን፡ ብርክት ዝበላ ነጻ ዝኾና ቦታኣውን ዞባውን ናይ ጸረ-ኣግልሎ ኣብያተ-ጽሕፈት ኣለዋ። እዘን ኣብያተ-ጽሕፈታት ነቶም ግዳያት ኣግልሎ ዝኾኑ ሰባት ምኽርን ድጋፍን ይልግሳ። ብዛዕባ እዘን ኣብያተ-ጽሕፈታት ኣብዚ ዝስዕብ መርበብ-ሓበሬታ www.adbsverige.se ብምእታው ከተንብቡ ትኽእሉ።

ብዛዕባ ጾታን ጾታውነትን ዘሎ ደምብታት

ኩሉ ሕብረተሰብ ሰባት ከመይ ገይሮም ኪነብሩ ከም ዘለዎም ደምብታት ኣለዎም። ደምብታት ኣየናይ እዩ ቅኑዕ ወይ ዘይቅኑዕ ብምባል ዚሕብርን ሰባት እንታይ ባህርያት ኪህሉዎም ከም ዘለዎን ዚገልጽ ርእይቶታት እዩ። ኩሉ ሰብ ኣብ ኣንጻራዊ ጾታ ከትኩር ኣለዎ ዚብል ኣረኣእያ ኣዚዩ ሓያል እዩ። ኣብ ገሊኡ ሕብረተሰብ ድማ ሰበይትን ሰብኣይን ነንበይኖም እዮም፡ ነንበይኑ ዝኾነ ዕማም ድም ኣለዎም ይብል።

እታ ቀስተ-ደበና እትመስል ባንዴራ (ባንዴራ ፕራይድ) ኣርማ ናይቲ ንመሰላት ሕደ-ጾተኛታት፡ ድርብ-ጾተኛታት፡ ስግረ-ጾተኛታትን ሰዶመኛታትን ዝጣበቕ ምንቕስቓስ (HBTQ-rörelsen) እዩ። ትርጉም ናይታ ኣርማ ከኣ፡ ኣብ መንጎ ደቂ-ሰባት ተጻዋርነት ክዓዝዝ ብዙሕነት ኣብ ክሊ ናይዞም ኣብ ላዕሊ ዝተጠቕሰ ወሲባዊ ዝምባሌታት ዘለዎም ሰባት ውን ብዙሕነት ክዓዝዝ ዝብል እዩ።
ስእሊ: Colourbox

ኣብ ሃገረ ሽወደን ኩሉ ሰብ መምስ ዝደለዮ መጻምዲ ክምርዖን ክነብርን መሰል ኣለዎ። ሓደ ሰብ ስምዒቱ እዩ ነቲ ጾታዊ መንነቱ ዚውስኖ። ጾታዊ መንነት ምስ ኣካል እተኣሳሰረ ኣይኮነን። ምስ ስምዒት እተኣሳሰረ እዩ። ኩሉ ሰብ ናይ ጾታዊ-መንነት ባዕሉ'ዩ ዚውስኖ።

HBTQ ዝብል መጸውዒ፡ ኣሕጽሮተ-ቃል ናይ ሕደ ወይ ድርብ ጾታዊ፡ ስግረ-ጾታዊ ወይ ሰዶማዊ ስምዒታትን መምነትን እዩ። ስግረ ትብል ቃል፡ ነቶም ንጾታዊ መምነቶም ከም ኣንስታይ ወይ ተባዕታይ ዘይቆጽርዋ ሰባት እትጥርንፍ ቃል እያ። ስግረ-ጾታዊ መንነት ዘለዎ ሰባት ንነብሶም፡ መበቆላዊ ጾታኦም ብዘየድስ፡ ከም ሰብኣይ፡ ሰበይቲ፡ ከም ክሊቲኡ ማለት ሰብኣይ/ሰበይትን ወይ ውን ካብዚ ዝተጠቕሰ ወጻኢ ከም ነጻ ክቆጽርዋ ይኽእሉ። ስግረ-ጾታውያን ጾታዊ ስምዒት ዘይክህልዎም ውን ይኽእል እዩ። Q ትብል ቃል ከኣ ነቶም ብሽወደነኛ ”queer” ተባሂሎም ዝጽውዑ ሰዶሞኛታት እትውክል ቃል ኮይና ንፍሉየ-ጾታዊ ዝምባሌ ኣብ ሕብረተ-ሰብ ዝነቅፍ ቀጽሪ እዩ። ሰደሞኝነት ወይ ክዊር መግለጺ ጾታዊ ዝምባሌ ክኸውን ይኽእል እዩ። እዚ ማለት ከኣ ንኣብነት፡ ሓደ ሰብ ምስ ኣየናይ ጾታ ይዝብምል ወይ ፋቕሪ ይሕዞ ዘየገድሶ ክኸውን ይኽእል። ብዜካዚ ክዊር፡ ሓደ ሰብ ንወሲባዊ ዝምባሌኡ ብልሙድ ባህላዊ ኣገላልጻ መሰረት ጌሩ ክገልጽ ዘይደሊ ዝዓይነቱ ርድኢት ውን ከስምዕ ይኽእል። ንተወሳኺ ሓበሬታ ብዛዕባ መሰላት ናይ ሕደ-ጾተኛታት፡ ድርብ-ጾተኛታት፡ ስግረ-ጾተኛታትን ሰዶመኛታትን ኣብ መርበብ-ሓበሬታ ማሕበሮም www.rfsl.se ኣቲኹም ከተንብቡ ትኽእሉ።

ዝኾነ ሰብ፡ ጾታዊ መንነቱ ብዝደለዮ መልክዕ ናይ ምግላጽ መሰል ኣለዎ። ሓደ ሰብ ሕደ-ጾታዊ፡ ድርብ-ጾታዊ ወይ ስግረ-ጾታዊ ብምዃኑ ኣብ ስንኩፍ ኩነታት ምስ ዝኣቱ ወይ ውን ብልሙድ ዘይከደ ዝዓይነቱ ምጒጣጥ ምስ ዝገጥሞ ከም ኣግልሎ እዩ ዝቊጸር።  

ኣብ ሽወደን እምነትካ ምዝውታር

ሽወደን ካብ 1951 ኣትሒዙ ናጽነት እምነት ኣለዋ። ናጽነት እምነት ማለት ዝደለኻዮ ዓይነት ሃይማኖት መሪጽካ ምእማን ማለት‘ዩ። ናጽነት እምነት ሓደ ካብቶም ኣብ ሕገ-መንግስቲ ሽወደን ኣዝዮም ኣገደስቲ ዝኾኑ መሰላት እዩ ዚጽብጸብ። ኣብ ሓያለ ዓለምለኻውያን ውዕላት: ንኣብነት ኣብ ሓፈሻዊ ኣዋጅ ሰብኣውያን መሰላት ውድብ ሕቡራት ሃገራትን ኣብ ውዕል ህጻናትን ንናጽነት ሃይማኖት ዚምልከት ሓበሬታ‘ሎ። መንግስቲ ግድን ንናጽነት እምነት: ኬኽብር: ኪከላኸልን ኪሰርሕን ኣለዎ።

  • ኵላቶም ሰባት እምነት ኪመርጹ: ኪቕይሩን ኪገድፉን መሰል ኣለዎም።
  • ኩሎም ሰባት እምነቶም ክኽተሉ መሰል ኪህልዎም ኣለዎ። እዚ ማለት ከኣ: ንኣብነት ኩሎም ሰባት ሃይማኖታዊ ማሕበራት ናይ ምቋም መሰል ኣለዎም ማለት‘ዩ።
  • ኵላቶም ሰባት ጋዜጣን ሓበሬታን ኪጽሕፉን ኪሓትሙን መሰል ኣለዎም።
  • ኵላቶም ሰባት ትምህርቲ ሃይማኖት ኪምህሩን ሃይማኖታውያን በዓላት ኬኽብሩን መሰል ኣለዎም።
  • ዝኾነ ሰብ ብሰንኪ እምነቱ ግዳይ ኣድልዎ ኪኸውን የብሉን።
  • ወለዲ ብመሰረት እምነቶም ንደቆም ብሃይማኖታዊ መዕበያ ኬዕብዩ መሰል ኣለዎም።
  • ወሃብቲ ስራሕ ናይ ሰራሕተኛታቶም ኣብ ቦታ ስራሖም እምነቶም ንምዝውታር ኪገድፉዎም ኣለዎም።

ዓሌታዊ ምትእስሳር [Etnisk tillhörighet]

ኣብ ሽወደን ካብ እተፈላለያ ሃገራት ዝመጹ ሰባት ኣለዉ። ዓሌታዊ ምትእስሳር ማለት ኩሉ ሰብ ናቱ መበቆልን ባህልን ቀቢላን ኣለዎ ማለት እዩ። ኩሉ ሰብ ሓደ ወይ ብዙሕ ዓሌታዊ ምትእስሳር ኣለዎ። ብዓሌት ምኽንያት ብሕማቕ ዓይኒ ክትረአ ከሎኻ፡ ኣድልዎን ነቲ ሰብኣዊ መሰላት ዘፍርስን እዩ።

ስንክልናን ተቐባልነትን

ብዙሓት ሰባት ሓደ ወይ ካብኡ ዝበዝሕ ናይ ህዋሳት ወይ ኣካላት ስንክልና ኣለዎም። ሓደ ሰብ ንኣብነት፡ ናይ ምርኣይ፡ ምስማዕ፡ ምርዳእ፡ ናይ ምንቅስቓስ ወይ ውን ናይ ምትኳር ጸገማት ክህልዎ ይኽእል። ሕብረተሰብ ንኹሉ ንምሕቋፍ ድሉው ክኸውን ዘለዎ። ስለዝኾነ ከኣ፡ ከምዚ ዓይነት ጸገማት፡ ሰባት ኣብ ሕብረተ-ሰብኣዊ ንጥፈታት ካብ ምስታፍ ክሰናኽሎም የብሉን። እቶም ብመደያይቦ ክኸዱ ዘይክእሉ ሰባት ኣብ ህዝባዊ ቀጽሪታት ኣትዮም ብዘይዝኾነ ጸገም ምእንቲ ክንቀሳቐሱ ነቲ ቀጽሪታት ህንጻዊ ምምችቻኣት ምግባር ገለ ካብቶ ብሕብረተ-ሰብ ክውሰዱ ዝግባእ ሓቆፍቲ ወይ ሓወስቲ ተበግሶታት እዮም።

ዕድመ

ኣዚኻ ዝሸምገልካ ወይ ህጻን ብምዃንካ ብሕማቕ መገዲ ክትተሓዝ ከሎኻ፡ እዚ ኣድልዎ ይብሃል። ኣረግቶትን ህጻናትን ብሓደ ዓይኒ ክረኣዩ ከም ዘለዎም ዚሕብር ሕጊ ኣሎ። ንኣብነት ኣብ እተወሰነ ናይ እርጋን ዕድመ ሓደ ሰብ ፍቓድ ምዝዋር ማኪና ወይ ኣልኮም ምስታይ ይኽልከል እዩ።

 

< ናብቲ ዝሓለፈ ገጽ

ናብቲ ዚቕጽል ገጽ >

ናብቲ መውጽእ ኣርእስቲ ተመለስ

ኣብቲ informationsverige.se ኩኪስ ኢና እንጥቀም፡ ንሱ ድማ ንኣኻ ዝበለጸ ናይ ምጥቃም ተመክሮ ይህበካ። ኣብቲ ኢንተርነት ቀጺልካ ብምንስፋፍ ወይ ሰርፍ ብምግባር ንኩኪስ ትቕበሎ።

ብዛዕባ ኩኪስ ዝያዳ ኣንብብ