ዜና

ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ: 31 1 2023

ኣብዚ መላግቦ ናይ ዜና ብቐሊል ሽወደንኛን ዜና ናይ ሽወደን ናብ ካልኦት ቋንቋታት ዝተተርጐሙን ክትረክብ ትኽእል። ከምኡ'ውን እቶም ዳሕረዎት ዜና ካብ ራድዮ ሽወደን ክተንብብ ትኽእል።

ዜና ካብ ራድዮ Sveriges

እዋናዊ ዜና ራድዮ Sveriges ኣብዚ ኪርከብ ይከኣል እዩ። ብቛንቋኹም እንተዘየልዩ ድማ ንቀጥታዊ ዜና ስዌድንኛ ኽትርእዩ ትኽእሉ ኢኹም።

ኣብ መርበብ ሓበሬታ ራድዮ Sveriges ንዝርከብ ዜና ንኽተንብቡ፡ ኣብ ዝርዝር ኣርእስታት ጠውቑ። እዚ ሊንክ'ዚ፡ ኣብ ሓድሽ ዊንዶን ኪኽፈት እዩ።

  • ኢማም ሳላሓዲን ንጠቕላሊ ሚኒስተር - ከም'ቲ ናይ ፊንላድ፡ ኣብ ሽወደን ቁርኣን ምንዳድ ኣግድዎ

    ጠቕላሊ ሚኒስተር ሽወደን ኡልፍ ክሪስተርሶን ንወከልቲ ማሕበራት ሙስሊም ኣብቲ ኣብ ሳገሽካ ዝርከብ መንበሪ ገዝኡ ትማሊ ሓሙስ ምሸት ዓዲምዎም ኔሩ።ቀንዲ መበገሲ ናይቲ ኣኼባ ድሕሪ እቲ የማናዊ ኣኽራሪ ራስሙስ ፓሉዳን ኣብዚ ቀረባ እዋን ኣብ ስቶክሆልም ዘካየዶ ምንዳድ ቁርኣን ተኸቲሉ፡ ካብ ኣብ ብዙሓት ሃገራት ዝርከቡ ተኸተልቲ  ምስልምና ዝተውሃበ ሓያል ግብረ መልሲ እዩ።ሓደ ካብቶም ተሳተፍቲ ዝነበረ፡  ኢማም ሳላሓዲን ባራካት መሰል ሓሳባትካ ምግላጽ ምስ እገዳ ምንዳድ ቁርኣን  ከመይ ጌሩ ክወሃሃድ ከም ዝኽእል ንፊንላንድ ከም ኣብነት ጌሩ ኣቕሪብዋ።
  • ንመላእ ሽወደን ክወሃብ ዝተኣመመ ሓድሽ ገንዘባዊ ድጋፍ ኤሌትሪክ ይጸድቕ

    እቲ ንኣብ መላእ ሽወደን ዘለው ስድራ-ቤታት ክወሃብ ዝተወሰን፡ ሓድሽ ድጋፍ ኤሌትሪክ ብበዓል መዚ ተቖጻጻሪ ዕዳጋ ጸዓት ሽወደን ቑቡል ኮይኑ ጸዲቑ። እዚ ማለት፡ ኣብ መላእ ሽወደን ዝርከቡ ስድራ-ቤታት፡ ነቲ ኣብ ኣዋርሕ ሕዳርን ታሕሳስን 2022 ዝኸፈልዎ ልዑል ዋጋ ኤሌትሪክ ዝኽሕስ ገንዘብ ክወሃቦም እዩ፡፡ እቲ ክፍሊት፡ ከከም እቲ ኣብ ናይ ኤሌትሪክ ዞባታት ዝተራእየ ክብሪ ዋጋ ኤሌትሪክ፡ ዝተፈላለየ መጠን ክህልዎዩ፡፡ ብሓፍሻ ግን እቲ 80% ናይ’ቲ ዝሃለኸ ኤሌትሪክ ጥራይ እዩ ክከሓስ፡፡ እቲ ንኩሉ ሽወደን ክወሃብ ተሓሲቡ ዘሎ ሓድሽ ድጋፍ ኤሌትሪክ ግን መዓስ እዩ ክኽፈል ዝተፈልጠ ነገር የሎን፡፡
  • ሰልፊ ማእከል ሓድሽ መራሒ መሪጹ

    ሙሃረም ደሚሮክ፡ ትማል ሓሙስ፡ ነታ ካብ 2011 ንሰልፊ ማእከል ክትመርሖ ዝጸንሐት ኣንየ ሎቭ ተኪኡ: ሓድሽ መራሒ ኮይኑ ተመሪጹ፡፡እቲ ናብ ባይቶ ሽወደን ኣብ ዝሓለፈ ምርጫ ዝተመርጸ ሙሃረም ደሚሮክ፡ ክሳብ ሕጂ ከም ወሃቢ ቃል ፖሊስ ትምህርቲ እቲ ሰልፊ ኮይኑ’ዩ ክሰርሕ ጸኒሑ፡፡ ቕድሚኡ ከም ላዕለዋይ ፖለቲከኛ ምምሕዳር ሊንሾፒን ኮይኑ ሰሪሑ፡፡“ዕማም ምትካእ ኣንየ ሎቭ ከቢድ ክኸውን እዩ፡” ይብል ተንታኒ ፖለቲካ መደብ ኤኮት ፍረደሪክ ፉርተንባኽ፡፡
  • ኣንጻር ሽወደን ዝካየዱ ዘመተታት ይዛይዱ

    ኣብ ልዕሊ ሽወደን ካብ ማንም ግዜ ንላዕሊ ኣዝዩ ዝሓየለ፡ ሰፊሕ ናይ ጽልዋ ወፍሪ ይካየድ ከም ዘሎ፡ ግዝያዊ ዋና ዳይረክተር በዓል መዚ ስነ-ኣእምሮኣዊ ምክልኻል ማግኑስ ህዮርት ገሊጹ።እዚ ብዛዕባ እቶም፡  ኣብ ገጻት ማሕበራዊ መራኸቢታት ብብዝሒ ብዛዕባ ሽወደን ሓሶት ወይ ዝተጋነነ ኣሉታዊ ምስሊ ዝዝርግሑ ዘለዎ  ጽሑፋት እዩ። ኣብቲ ጎስጓሳት ሽወደን ተጻባኢት ወይ ኣንጻር እስልምና ተባሂላ ትግለጽ ኣላ።በዓል መዚ ስነ-ኣእምሮኣዊ ምክልኻል፡ እቶም ዝካየዱ ዘለው ጎስጓሳት፡ ኣብ ሓጺር ግዜ ክዝሕትሉ ግምት የብሉን። ስለዚ ሽወደን ነዚ ብብዙሓት ዝተፈላለዩ ኣገባባት ክትገጥሞ ኣለዋ፡ ይብል ማግኑስ ህዮርት።
  • ኢዮብ ተኽለ - ሕጂ ኣብ ዓለም ካብ ዘለው ኣከብቲ መጽሓፍቲ ትግርኛ ሓደ እየ

    መምህር እዮብ ተኽለ ኣብ ስቶክሆልም መምህር ቋንቋ ሽወደን ንሓደስቲ መጻእተኛታት እዩ። ንሱ ኣብ ሽወደን 43 ዓመታት ዝተቐመጠ ኮይኑ፡ ካብ 1994 ጀሚሩ ን 29 ዓመታት ኣብ ምምህርና ቋንቋ ሽወደን ኣሕሊፍወን።ክሳብ 400 ናይ ቀደም ክሳብ 200 ዓመታት ዝገበሩ፡ መጽሓፍቲ ትግርኛ ኣብ ከብሕታቱ ኣኪቡ ዝርከብ መምህር እዮብ ተኽለ፡ ቅዳሕ ወይ ፎቶ ኮፒ ናይቲ መጽሓፍቲ ንሰባት ይህቦም እዩ።እዮብ ተኽለ፡ ቀደም ናይ ትግርኛ ጽውጽዋያት ዝሓዘት መጽሓፍ ፈለማ ብቋንቋ ሽወድን ዝጸሓፈ ኮይኑ፡  መሊሱ`ውን ብትግርኛ ኣሕቲምዋ ኔሩ። ካልኣይቲ ናይ ቋንቋ ሽወደን መምሃሪ መጽሓፍ`ውን ኣላቶ።
  • ምስ ብርክት ዝበሉ መርመራታት ቕትለት ብጥይት ብዝተሓሓዝ፡ ትሕቲ ዕድመ ኣብ ትሕቲ ቐይዲ ይኣትው

    ኣብ ብርክት ዝበላ ከተማታት፡ ምስ ምቕታል ሰባት ብጥይት ብዝተሓሓዝ ተጠርጢሮም ብርክት ዝበሉ ትሕቲ ዕድመ ኣብ ትሕቲ ቐይዲ ይርከቡ፡፡ ስቶክሆልም፡ ያቭለ፡ ቬስተሮስን ማልመን ገለ ካብ'ተን ከተማታት እየን፡፡ሎሚ ሓሙስ፡ ናይ'ቲ ዝሓለፈ ዓመት፡ ኣብ ስቶክሆልም፡ ኣብ ጂም፡ ንሓደ ሰብ ብጥይት ዘቐተለ ወዲ 17 ዓመት መስርሕ ፍርዲ ክፍልም እዩ፡፡ እቲ መንእሰይ ነቲ ገበን ነጺግዎ ይርከብ፡፡ከምዚኦም ዝኣመሰሉ መንእሰያት፡ ገበነኛታት ኮይኖም እንተተረኺቦም፡ ኣብ ናይ መናእሰያት መአረሚ ቦታ ክዕጸው ልሙድ እዩ፡፡ ኣኽባር ሕጊ፡ ዳኒኤል ሱነሶን ግን እቲ መንእሰይ ናይ ማእሰርቲ ፍርዲ ክወሃቦን ንቤት ማእሰርቲ ክለኣኽን ክጥይቕ ሙዃኑ ሓቢሩ ኣሎ፡፡
  • ላዕለዋይ ሓላፊ ፖሊስ ማትስ ሎቪን ብገበን ምብዕላግ ስልጣን ይጥርጠር

    ላዕለዋይ ሓላፊ ፖሊስ ማትስ ሎቪን፡ ምስ ምቑጻር ላዕለወይቲ ሓላፊት ጸጥታ ክፍሊ ሃገራዊ ስርሒታት፡ ሊንዳ ስታፍ ብዝተሓሓዝ ብገበን ተጠርጢሩ ከምዘሎ በዓል መዚ ኣክባር ሕጊ፡ ኣብ'ቲ ሎሚ ሮቡዕ ዝዘርግሖ ጋዜጣዊ መግለጺ ኣፍሊጡ፡፡ እቲ ናብ ማትስ ሎቪን ቐኒዑ ዘሎ ጥርጣረ ምብዕላግ ስልጣን፡ ብሓደ ሸነኹ ንሊንዳ ስትፍ ብሙቕጻሩ ክኸውን እንከሎ፡ በቲ ኻልእ ሸነኽ ድማ ኣብ 2020 ንዓዓ ናይ ስራሕ ብረት ክህለዋ ብውሳኑን እዩ፡፡ ማትስ ሎቪን፡ ክልቲኦም ጥርጣረታት ብዝምልከት መርመራ ተካይድሉ ኣሎ፡፡ ነቲ ነቲ ገበን ነጺግዎ ኣሎ።
  • ምስ ኣብ ስቶክሆልም ዝፍጸሙ ዘለው ማዕበላት ገበን ብዝተሓሓዝ 20 ሰባት ኣብ ትሕቲ ቐይዲ ይኣትው

    ከባቢ 200 ፖላይስ፡ ካብ ኩሉ ክፋላት እዛ ሃገር፡ ምስ ማዕበላት ገበን ብዝተሓሓዝ፡ ንፖሊስ ስቶክሆልም ንምሕያል ኣብ ስቶክሆልም ይርከቡ፡፡ ሃና ፓራዲስ፡ ሓላፊት እቲ ብፖሊስ ዝካየድ ዘሎ ስርሒት፡ እቲ ጎነጽ ክቅጽል እዩ ትብል፡፡ኣብ’ዞም ዝሓለፉ ቀረባ ሳምንታት፡ 20 ሰባት ኣብ ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ኣትዮም ይርከቡ፡፡ ሓደ ካብኦም፡ ነቲ ኣብ ስኩጎስ፡ ኣብ ምቕታል ወዲ 15 ዓመት ተሓጋጊዙ ተባሂሉ ዝጥርጠረ ትሕቲ ዕድመ’ዩ፡፡እቶም ኣብ ሞንጎ ጉጅለታት ገበን ዝካየዱ ዘለው ግርጭታት፡ ናብ ከም ብዓል ኡፕሳላን ሱንዱቫልን እውን ልሒሙ ይርከብ፡፡ "እዚ ዘይተርፍ፡ ከጋጥም ሙዃኑ ክንዕዘቦ ዝጸናሕና ነገር እዩ፡" ይብል ተሓጋጋዚ መናእሰያት፡ ፋረ፡ ካብ ሱንድስቫል።
  • ኡልፍ ክሪስተርሰን- እዚ ኹነታት ክሃድእ ክግበር ይግብኦ

    ልኡኽ ተወዓዓሊ ኔቶ ሽወደንን ኣማኻሪ ጸጥታ መንግስትን፡ ምስ ኣማኻሪ ፕረዚደንት ጆ ባይደን ንምርኻብ ናብ ኣሜሪካ ኣምሪሑ፡፡ እቲ ልኡኽ፡ ብዛዕባ'ቲ፡ ብሰንኪ ተቓውሞታትን ፖለቲካውያን ተግባራትን፡ ተሓላሊኹ ዘሎ መስርሕ ምምልካት ሽወደን ንኣባልነት ኔቶ፡ ተባላሽዩ ዘሎ ኹነታት ሽወደን ክዝትይ እዮ፡፡ጠቕላሊ ሚኒስተር ኡልፍ ክሪስተርሶን፡ ኣብ'ቲ ትማል ሰሉስ ምሸት፡ ምስ ኩሎም መራሕቲ ሰልፍታት ዘካየዶ ርክብ፡ ነፍሲ ወከፍ ሰለማ-ሰልፊ፡ ከቢድ ሳዕቤን ክህልዎ ከምዝኽእልን፡ እቶም ኣካየድቲ እዞም ፍጻመታት ድማ ነቶም ንሽወደን ክጎድኡ ዝደልዩ ሓይልታት፡ 'ጠቐምቲ ዓያሹ' ክኾኑ ይኽእሉ እዮም ኢሉ፡፡ድሕሪ ምንዳድ ቁርኣን፡ መንግስቲ ምስ እስላማውያን ማሕበራትን ሃገራትን ከምዝተዘራበ፡ ኡልፍ ክሪስተርሶን ገሊጹ፡፡
  • ኡስታዝ ኣሕመድ- ቁርኣን ምንዳድሲ ናይ ድኽመት ምልክት እዩ

    "ሃይማኖታት ክትነቅፍ ክፍቀደካ ኣለዎ" ይብል ኣብ ዩኒቨርሲቲ ስቶክሆልም ኣብ ፕሮግራም ጋዜጠኝነት ንጉዳያት ሓሳብካ ምግላጽ ናጽነት ዝምህር ኒልስ ፉንከ።"እዚ ብራስሙስ ፓሉዳን ዝካየድ ዘሎ ናይ ቅርሕንትን ድኽመትን ዘርኢ ማለት እዩ። ቁርኣን ምንዳድሲ ናይ ድኽመት ምልክት እዩ። ካልእ ኣይኮነን"  መምህር ናይ ቁርኣንን ሕጋጋቱን ኣብ ማእከል ዳር ኣል-ኑር ሺስታ  ኡስታዝ ኣሕመድ ዓብዱሰላም።ፖሊስ ስርዓት ንምኽባር ንሰልፈኛታት  ቦታ ክቕይር ይኽእል እዩ። ግን ንሓደ ሰብ ብሰንኪ መልእኽቱ ሰልፊ ከይገብር ክኽልክል ኣይክእልን እዩ።